Bukittinggi — Kapalo Perpustakaan Nasional manyatokan baso hasil panalitiannyo salamo limo taun tantang nilai-nilai budaya inti masyarakaik Jawa, Sunda, Batak jo Minang manunjuakan baso identitas budayo satiok kalompok masyarakaik mampunyoi panando nan babeda, mulai dari bahaso, wilayah asa, logat khusus ingatan mareka, sampai budaya mareka di lua nagari.
“Hasilnyo manunjuakkan baso urang Jawa akan maraso inyo alah kahilangan identitas Jawanyo katiko inyo indak mamakai bahaso Jawa lai,” keceknyo dalam Seminar Kebudayaan dengan tema Ke Mana Budaya Minangkabau Akan Dibawa? Bahasa dan Akhlak Urang Minang dalam rangka International Minangkabau Literacy Festival (IMLF) sekaligus Peringatan 100 Tahun Jam Gadang, di Auditorium UPT Perpustakaan Proklamator Bung Hatta, hari Jumaik (5/6/2026).
Aminudin Aziz manakankan baso bahaso bukan sakadar alaik komunikasi tapi ciri atau jati diri suatu bangso. Kalau bahaso tu hilang, identitas budaya urang nan mamakainyo hilang pulo.
Inyo manambahkan, urang Sunda punyo keterkaitan nan labiah kuek jo tanah airnyo atau Tatar Sunda. Samantaro urang Batak labiah manonjol malalui logatnyo.
Samantaro urang Minang sangaik melekat jo raso masakan khas Minang. “Urang Minang mungkin alah marantau dan indak mamakai bahaso Minang lai, tapi raso punyonyo mancogok kuek katiko nan dihadapinyo makanan Minang,” jalehnyo sambia manambahkan bahwa paralu usaho melestarikan bahaso Minang.
Pandangan iko sasuai jo usaho Pemerintah Provinsi Sumbar (Sumbar) untuak manjago kasinambungan bahaso Minangkabau sabagai bagian dari identitas budaya daerah.
Asisten 1 Pemerintah Provinsi Sumatera Barat, Ahmad Zakri, mangatokan baso bahaso Minangkabau mamainkan paran pantiang sabagai sarana komunikasi jo karakter masyarakaik Minangkabau.
Bahaso ko indak hanyo marupoan sarana komunikasi tapi marupoan pilar utamo nan mampakuek jati diri jo karakter, adaik budayo, nilai-nilai jo sajarah.
“Baso Minangkabau adolah cerminan budayo jo tradisi. Bahaso ko panuah jo pepatah-petitih jo istilah-istilah nan mancaminkan tradisi jo budayo,” keceknyo.
Ancaman Serius
Ahmad Zakri mangaku baso pakambangan bahaso Minangkabau kini ko dianggap cukuik mamprihatinkan dek babagai faktor internal jo eksternal nan mamicu distorsi pado babagai tingkek linguistik. Salah satu panyababnyo adolah karano pambalajaran bahaso Minangkabau alun optimal di lembaga-lembaga pandidikan formal.
Sabagai bantuak komitmen, sambuangnyo, Pemprov Sumbar sajak 2022 alah malaksanakan kebijakan pembelajaran isi lokal Minangkabau. Sajumlah pamarintah kabupaten jo kota di Sumatera Barat juo alah mamulai pangajaran bahaso Minangkabau pado tingkek pandidikan dasar.
“Malalui kabijakan iko, pamarentah basungguah-sungguah mampatahankan bahaso Minangkabau sabagai identitas masyarakaik sekaligus sarana mambantuak karakter anak Minangkabau,” sambuangnyo.
Ketua Lembaga Karaoatan a Adat Alam Minangkabau (LKAAM) Kabupaten Agam, Junaidi, juo mangamukokan hal nan samo. Manuruiknyo, bahaso Minangkabau sadang menghadapi ancaman barek. Tanpa usaho nan sistematis, bahaso ibu ko bapotensi punah dalam duo dekade ka muko.
“Kaluarga adolah madrasah partamo bahaso ibu. Obrolan sahari-hari dalam bahaso Minang mamastian anak-anak indak maraso asiang jo jati dirinyo sebagai urang Minang,” keceknyo.. (tan parpatiah/l6c)




